هَشت حَرفی

ایمیلی به وُلتر عزیز

پنجشنبه ۶ ارديبهشت ۱۳۹۷ ، ۰۸:۳۰ ب.ظ

«اگر می‌خواهی با من صحبت کنی اول اصطلاحاتی را که به کار میبری تعریف کن». این را ولتر در قرن هیجده میگفت. ولتر یک فیلسوفِ فرانسویِ دربندِ تبعیدیِ طرفدار آنچه از نگاهش آزادی محسوب میشد، بود. هزاران کتاب و نامه و فلان هم نوشت که خب پس با این حساب نویسنده هم بود. من مستقیما چیزی از او نخواندم؛ اما، ویل دورانت در کتاب لذات فلسفه اش، ابتدای صفحه دویست و هشتاد و یک، آنجا که قصد دارد ملاحظاتی کوچک را یادآور شود با آن جمله ی مذکور از ولتر شروع میکند و بعد پیشرفت را تعریف میکند تا بعد تر درباره اش حرف بزند.

کاش ولتر امروز، در قرن بیست و یک، بود تا برایش ایمیل میفرستادم:

سلام جناب ولتر عزیز
با عرض تبریک به خاطر اینکه افکارتان در قرن هیجده، امروز جامه ی عمل پوشیده و تلاش هایتان غرب را متحول کرده، سوالی از محضرتان داشتم که شاید به نظر احمقانه بیاید؛ ولی، پاسخش برای بنده حیاتی ست. اصل مطلب، فرموده بودید: «اگر می‌خواهی با من صحبت کنی اول اصطلاحاتی را که به کار میبری تعریف کن» و از قضا فیلسوف دیگری به نام ویل دورانت که تاریخ را خوب میداند(پیرمرد، یازده جلد در این مورد نوشته)، از این سخن شما بهره برده و یک جایی در کتاب لذات فلسفه‌اش این قول را آورده که حالا کاری نداریم. خب منظورم از تحول در غرب همین آزادی بیان و مذهب و جدایی دین از سیاستی ست که خواست شما بوده و باز اصلا کاری نداریم که با برچسب الکی خوردن و آش نخورده و دهان سوخته، گرفتار حسن عباسی و پناهیان و این‌ها نشویم. منظورم از احمقانه، همان پیش پا افتاده بودن است. باید عرض کنم قبلا از اینکه ،بدون اینکه بدانم، در این زمینه مثل شما فکر و رفتار کرده‌ام خوشحالم؛ لکن، به هر تقدیر میپرسمش:
آقا خداییش هر وقت از بقیه خواستی منظورشون از اون اصطلاح رو بگن، یقه‌ت نکردن؟ یعنی فکر نکردن تو اونارو به سخره میگیری و میخوای بگی اصلا معنی واژه رو نمیدونن و تو میخوای بگی من فرانسوا ماری آروئه ولترم و فلانم و خیلی حالیمه؟ اگر جوابت بله هست که پس چه خاکی به سرت میکردی بعدش؟ بگو ما هم بکنیم. و اگه خیر هست که خوشا به سعادتت، پیشنهادت چیه واسه حل موضوع؟

  • ۹۷/۰۲/۰۶
  • #هَشْتْ_حَرفى